Nerdedir diye ne şaşkın gezersin zan ile,
Gezme her menzili çünkü can mekânı sendedir.

Ben ne yüz ile diyeyim ki Hakk senden ayrıdır,
Çünkü gözümle görmüşüm Hakk’ın nizamı sendedir.

Kudsî bülbül isen başka bir gülistan arama,
Seyre çık, Ruh’ul emîn gülistanı sendedir.

Yüzün yedi mushaftır, onu iyice oku,
Âlim ol o yedisinden, çünkü okuyucusu sendedir.

Görünüşün ve sözün, ebedîyen zevali olmayana ait kelâmdır.
Halka izah et, çünkü açıklaması ve beyanı sendedir.

Ey Nesîmî, kuşların diliyle söyle ki,
Bileler Kaf dağının simurgunun yuvası sendedir.

Nesimî

____________________

Orijinal metin:

Ey özünden bihaber, gel Hakk’ı tanı, sendedir,
Gel vücûdun şehrine seyr et, gör ânı sendedir.

Kandadır deyü ne sergerdan gezirsen zan ilen,
Gezmegil her menzili çün cân mekânı sendedir.

Ben ne veçh ilen diyem Hakkı ki, senden ayrıdır,
Çün gözümle görmüşem, Hakk’ın nizâmı sendedir.

Bülbül-i kudsî isen, ayrı gülüstan gözleme,
Seyre çık, rûh’ul-emînin gülistanı sendedir.

Yeddi mushafdır yüzün, işte kırratlen tamam,
Âlim ol ol sebadan, çün sebagâni sendedir.

Suret ü nutkun kelâm-i lâyezeli tâ ebed,
Halka tefsir eyle çün, şerh ü beyânı sendedir.

Ey Nesîmî, menti kut-teyrin beyânın eyle kim,
Bileler sîmurg-i qâfın âşiyânı sendedir.

Nesimî

Gâh çıkarım gök yüzüne seyrederim âlemi,
Gâh inerim yer yüzüne yâr severim kime ne!

Gâh giderim medreseye ders okurum Hak için,
Gâh giderim meyhaneye dem çekerim kime ne!

Gâh giderim öz bağıma gül dererim yâr için,
Ben yetirdim o yâr için ben toplarım kime ne!

Sofular haram demişler bu aşkın şarabına,
Ben doldurur ben içerim günah benim kime ne!

Sofular secde ederler mescidin mihrabına,
Yar eşiği secdegâhım yüz sürerim kime ne!

Kelp rakip böyle diyormuş güzel sevmek pek günah,
Ben severim sevdiğimi günah benim kime ne!

Ey Nesimi sorsalar kim yârin ile hoş musun,
Hoş olayım olmayayım o yâr benim kime ne!

Nesimî

Her ne var Âdemde var Âdemden iste Hakk’ı sen,
Olma iblis-i şâki Ademde sırrulah var.

Pes enel hak defterinden al sabk ey zât-ı hak,
Dem be-dem bâtıl tasavvur etme Hakkullah var.

Yılda bir kez hac olursa Kâbe’de ey hâcegân,
Gir gönüller kâbesine nice haccullah var.

Zâhidin dilinde zikri var ise çün lâ ilâhe,
Aşıkı sâdıkların kalbinde illâllah var.

Pehlivandır şol kişi ki nefsini katleyledi,
Hep erenler meclisinde ana eyvallah var.

Kimseye ta’netme ey dil sırrı Hakk’a vakıf ol,
Cümle eşya nur-u haktır sanma gayrullah var.

Kenz-i mahfidir hakikat ey Nesimî ebsem ol,
Sırrını fâş etme bu yolda çok gümrâh var.

Nesimî

Arş ile ferş ve kâf ile nun bende bulundu cümle çün,
Kes sözünü ve sessiz ol, şerh ve beyâna sığmazam.

Kevni mekândır âyetim, zâti durur bidayetim,
Sen bu nişanla bil beni, bil ki, nişana sığmazam.

Kimse vehim ve zan ile olmadı Hakk ile biliş,
Hakkı bilen bilir ki, ben zan ile vehme sığmazam.

Surete bak ve mânâyı suret içinde tanı ki,
Cism ile can benem, velî cism ile câna sığmazam.

Hem sedefim, hem inciyim, Haşır ve Sırat esenciyim,
Bunca kumaş ve raht ile ben bu dükkâna sığmazam.

Gizli hazine benem ben işte, aynı ayan benem ben işte,
Cevher-i yer benem ben işte, denize ve yere sığmazam.

Gerçi mühit ve azimim, adım âdemdir, âdemim,
Dar ile ‘künfekan’ benem, ben bu mekâna sığmazam.

Can ile hem cihan benem, dehr ile hem zaman benem,
Gör bu latîfeyi ki, ben dehre ve zamana sığmazam.

Yıldızlar ve felek benem, vahy ile hem melek benem,
Çek dilini ve sessiz ol, ben bu lisana sığmazam.

Zerre benem, güneş benem, car ile penç ve şeş benem.
Sureti gör beyan ile, çünkü beyana sığmazam.

Zat ileyim sıfat ile, kadir ileyim berât ile,
Gülşekerim nebat ile beste dehâna sığmazam.

Nâr benem, şecer benem, arşa çıkan hacer benem,
Gör bu ateşin zebânisin, ben bu zebâne sığmazam.

Şems benem, kamer benem, bal benem, şeker benem,
Rûh-i revân bağışlarım, rûh-i revana sığmazam.

Gerçi bu gün Nesîmiyim, Hâşimîyim, Kureyşiyim,
Bundan uludur âyetim, âyet ve şâna sığmazam.

Nesimî

____________________

Orijinal metin:

Mende sığar iki cahân, men bu cahâna sığmazam,
Gövher-i lâmekan menem, kövn ü mekâna sığmazam.

Erşle ferş ü kâf u nun mende bulundu cümle çün,
Kes sözünü vü ebsem ol, şerh ü beyâne sığmazam.

Kövn ü mekandır âyetim zâti durur bidayetim,
Sen bu nişanla bil meni, bil ki, nîşâne sığmazam.

Kimse güman ü zenn ile olmadı Heg ile biliş,
Hegki bilen bilir ki, men zenn ü gümâne sığmazam.

Surete bak u me’nini suret içinde tanı kim,
Cism ile can menem, velî cism ile câne sığmazam.

Hem sedefem, hem inciyem, Heşr ü Sîrat esenciyem,
Bunca kumaş u reht ile men bu dükkâne sığmazam.

Genc-i nihan menem men uş, eyn-i eyan menem, men uş,
Gövher-i kan menem, men uş, behre ve kâne sığmazam.

Gerçi mühît-i e’zemem, adım âdemdir, âdemem,
Dar ile künfekan menem, men bu mekâne sığmazam.

Cân ile hem cahan menem, dehr ile hem zaman menem,
Gör bu letîfeyi ki, men dehr ü zamane sığmazam.

Encüm ile felek menem, vehy ile hem melek menem,
Çek dilinü ve ebsem ol, men bu lisâne sığmazam.

Zerre menem, güneş menem, car ile penç ü şeş menem.
Sureti gör beyân ile, çünki beyâne sığmazam.

Zat ileyem sıfat ile, kedr ileyem berat ile,
Gülşekerem nebat ile beste dehâne sığmazam.

Nâr menem, şecer menem, erşe çıkan hecer menem,
Gör bu odun zebânesin, men bu zebâne sığmazam.

Şems menem, kamer menem, şehd menem, şeker menem,
Rûh-i revân bağışlaram, rûh-i revana sığmazam.

Gerçi bu gün Nesîmiyem, Hâşimîyem, Kureyşiyem,
Bundan uludur âyetim, âyet ü şâne sığmazam.

Nesimî